Trouw, Filosofisch Elftal, door Maurice van Turnhout. Gepubliceerd op 11 september 2025, 19:57
Meer emoties en minder inhoud in de politiek, is dat een goed idee? De voormalige D66-spindoctor Roy Kramer denkt van wel. Twee filosofen hebben er zo hun bedenkingen bij.
Waarom Wilders wél wint – de voormalige D66-spindoctor Roy Kramer zegt het te weten, in zijn boek met deze titel.
Kramer stelde in een Volkskrant-interview dat ‘veel kiezers’ helemaal niet in partijprogramma’s en andere politieke inhoud zijn geïnteresseerd, dat idee leeft slechts in een ‘liberale utopie’ van hoogopgeleiden. PVV-leider Geert Wilders won omdat ‘veel kiezers’ zich identificeren met populisten die hen emotioneel aanspreken.
Als progressieve partijen en middenpartijen nog een deuk in een pakje boter willen slaan, zit er volgens Kramer niets anders op dan het populistische draaiboek te kopiëren. En dus moeten politici zich bekwamen in ‘strijd, toegankelijke taal, spannende verhalen, het doorbreken van taboes’.
Klopt dit? Moeten alle politici een beetje populist worden, is er geen plek meer voor inhoud in de politiek?
“Kramers boek is vooral een wake-up call voor de D66-achterban”, vermoedt politiek filosoof Ivana Ivkovic. “Tot op zekere hoogte snap ik dat wel. Politiek kan niet enkel draaien om standpunten en beleidsvoorstellen, het is ook een zaak van emoties.”
“Maar je moet er wel voor waken om niet mee te gaan in de politiek van de onderbuik. Volgens de brede definitie van het populisme kun je bijvoorbeeld Bernie Sanders ook als populist zien, een progressieve populist. Maar volgens de smalle definitie is het populisme een anti-pluralistische, antidemocratische stroming.
“De populist beschouwt zichzelf als de enige die namens het volk spreekt, ‘de echte Nederlanders’. Volgens de populistische strategie krijgen sommige mensen het gevoel dat ze erbij horen, maar mensen die volgens de populist geen ‘echte’ Nederlanders zouden zijn – de elite, asielzoekers – worden buitengesloten. Bovendien zien populisten de rechtsstaat als sta-in-de-weg die ze het liefste zouden afschaffen.
Klik hier om verder te lezen op de website van Trouw.
Afbeelding: Shutterstock.
